آغاز تالیف دانشنامه «جندیشاپور» در دانشگاه صنعتی جندی شاپور دزفول
طرح جلد دانشنامه جندیشاپور دزفول با حضور دکتر عبدالله فرهی رونمایی شد.
به گزارش ایرنا، مشاور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری روز جمعه در این آیین در دانشگاه صنعتی جندیشاپور دزفول گفت: تدوین دانشنامه جندیشاپور نیز آغاز شده است.
احمدرضا خضری بر ضرورت تدوین این دانشنامه تاکید کرد و افزود: تدوین این دانشنامه، ارزشگذاری در برابر کوششهای پیشینیان است؛ زیرا جندیشاپور باستان مفهوم و کارکرد دانشگاه کنونی را دارد و در واقع ایرانیان از بنیانگذاران پدیدآورنده بنیادهای علمی هستند که امروزه با عنوان دانشگاه معرفی میشود.
وی با اشاره به اینکه جندیشاپور دزفول مکانی برای تولید و ترویج علم و انتقال آن به جامعه بشری بوده است، گفت: با وجود تلاشهایی که تاکنون در این زمینه انجام شده، این اقدامات آنگونه که شایسته معرفی این میراث ارزشمند در سطح جهانی باشد، نبوده است.
مشاور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری تاکید کرد: بر جندیشاپور و جایگاه آن در ایران و جهان ستم شده و این میراث گرانمایه بر اساس برخی گمانههای پیشین، بهویژه در خصوص ایران، مورد بیمهری قرار گرفته است و تدوین دانشنامه جندیشاپور باعث میشود این سند افتخارآمیز آنگونه که شایسته است، معرفی شود.
میراث کهن علمی جندیشاپور به درستی معرفی نشده است
خضری گفت: دانشنامه جندیشاپور به سمت معرفی دستاوردهای علمی و فرهنگی حرکت خواهد کرد.
وی احترام به علم و دانش را از دیگر دلایل تدوین دانشنامه جندیشاپور عنوان کرد و گفت: باید با چنین اقداماتی اهمیت دانش را نشان دهیم، چرا که توانمندی و ثروت بر پایه دانش عملی محقق خواهد شد.
مشاور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری بیان کرد: تاریخ یکبار به نمایش درمیآید و اگر از آن استفاده نشود، فرصت از دست خواهد رفت.
وی با اشاره به پیروزی ایرانیان بر سلاطین رومی گفت: ایرانیان از رومیان برای ساخت شهر و ایجاد دانشگاه بهره گرفتند که این موضوع یک فرصت تاریخی بینظیر به شمار میرود و این تجربه ارزشمند باید ترویج یابد.
خضری بر ضرورت نشان دادن رویکرد جهانی و انسانی ایرانیان در علم تاکید کرد و خاطرنشان ساخت: ملتهای گوناگون و استادان و دانشجویان سرزمینهای مختلف در جندیشاپور باستان تحصیل کردهاند که باید این موارد در دانشنامه گنجانده شود.
وی افزود: این دانشنامه باید پژوهشمحور، علممحور و اخلاقمدار باشد و کتابها و مقالات مرتبط با جندیشاپور در آن معرفی خواهد شد.
مشاور وزیر علوم با تاکید بر هویتسازی این دانشنامه ادامه داد: طی ۲ ماه اخیر شاهد تلخترین رویدادها در تاریخ ایران بودهایم و افرادی حاضر شدند سرمایههای انسانی و مادی کشور را از بین ببرند، در حالی که اگر این افراد از پرورش هویتی برخوردار بودند، چنین اتفاقاتی رقم نمیخورد.
خضری گفت: نداشتن هویت تاریخی ناشی از آن است که در برخی مدارس غیر انتفاعی به جای تاریخ، صرفا ریاضی تدریس شده و هویت ملی به دانشآموزان آموزش داده نشده است؛ این در حالی است که دزفول خاستگاه نخستین دانشگاه جهان بوده و پزشکان بسیاری با نژادهای مختلف در این دانشگاه پرورش یافتهاند.
وی اظهار کرد: دانشنامه جندیشاپور باید جامع و مبتنی بر حقیقت باشد و کاوشها، تحقیقات انجامشده و نقش جندیشاپور در شکلگیری تمدن اسلامی باید در این دانشنامه مورد توجه قرار گیرد.
خضری ادامه داد: طرح این دانشنامه در قالب ۶۰ صفحه تدوین و برای اندیشمندان و صاحبنظران برجسته ارسال شده است و شورای علمی و سیاستگذاری آن نیز با عضویت ۳۰ نفر از متفکران برتر تشکیل شده است.
مشاور وزیر علوم با بیان اینکه تاکنون ۱۵۰ مدخل مرتبط با جندیشاپور تدوین شده است، گفت: پیشبینی میشود این دانشنامه شامل ۳۰۰ تا ۴۰۰ مدخل باشد و در قالب یک طرح دانشگاهی اجرا شود.
وی اظهار امیدواری کرد در صورت تامین اعتبار، این دانشنامه طی سه سال تدوین و در قالب ۲ یا سه جلد منتشر شود.
خضری در خصوص حذف واژه «صنعتی» از نام دانشگاه جندیشاپور دزفول نیز گفت: پیگیریها در این زمینه در حال انجام است و تلاش میشود این واژه از نام دانشگاه حذف شود تا این دانشگاه بهعنوان میراثدار جندیشاپور کهن شناخته شود.
به گزارش ایرنا، یونسکو در سال ۲۰۱۷ و در سیونهمین اجلاس مجمع عمومی خود در پاریس، قدمت تاسیس دانشگاه جندیشاپور را یکهزار و ۷۵۰ سال ثبت و آن را بهطور رسمی کهنترین دانشگاه جهان اعلام کرد.
قدمت این دانشگاه نشاندهنده فرهنگ و تمدن غنی ایرانیان و نقش ایران در پیشرفت علوم مختلف و خدمت به بشریت در طول تاریخ است.
دانشگاه جندیشاپور یکی از آثار بهجامانده از دوران حکومت ساسانیان است و با ۱۸ قرن قدمت، از باستانیترین آثار فرهنگی خاورمیانه و جهان اسلام به شمار میرود. این مرکز علمی در انتقال دانش پزشکی یونانی، ایرانی و هندی به عالم اسلام نقش برجستهای داشته است.
جندیشاپور از مهمترین کانونهای دانشورزی، پزشکی و فلسفه در جهان باستان بود که به دلیل پیوند دانش پزشکی ایران با دیگر سرزمینها و تربیت دانشجویان متعدد، از آن بهعنوان نخستین دانشگاه جهان یاد میشود.
نام جندیشاپور بهویژه در دوران خسرو انوشیروان ساسانی شهرت یافت؛ پادشاهی که گرایش فراوانی به دانش و پژوهش داشت و گروه بزرگی از دانشوران عصر خود را در جندیشاپور گرد آورد.
منبع